Đừng theo đuổi niềm vui, hãy theo đuổi cảm giác đủ đầy

Mục tiêu của bạn là gì? Có lẽ mục tiêu cuộc đời của bạn cũng giống như mục tiêu của bao nhiêu người khác đó là được hạnh phúc. Và hạnh phúc luôn là câu cửa miệng mọi người chúc nhau vào đầu năm mới, hoặc ở đám cưới. Năm mới người ta thường chúc bạn có nhiều tiền, thành đạt, sức khỏe và hạnh phúc. Khi người ta chúc bạn những gì, trong thâm tâm của người đó cũng sẽ có mong ước y chang như vậy. Thế nhưng, hạnh phúc có nên là thứ mà bạn nên đeo đuổi hay không?

Theo Wiki Pedia, “Hạnh phúc là một trạng thái cảm xúc của con người khi được thỏa mãn một nhu cầu nào đó mang tính trừu tượng. Hạnh phúc là một cảm xúc bậc cao. Ở loài người, nó mang tính nhân bản sâu sắc và thường chịu tác động của lý trí.”

Theo trang web studybuddism.com, “Hạnh phúc là cảm giác phúc lạc, an lạc trong tâm hồn và mãn nguyện với đời sống lâu dài – đó là điều mà tất cả chúng ta lúc nào cũng tìm kiếm. Thậm chí khi nếm được chút ít hạnh phúc thì ta sẽ muốn nó kéo dài mãi mãi.”

Ở định nghĩa của WikiPedia, hạnh phúc là trạng thái cảm xúc nhất thời khi con người mãn nguyện về một điều gì đó xảy ra, cái này có vẻ giống như là niềm vui. Còn ở trang studybuddism.com, hạnh phúc được nâng tầm lên một mức mới, đó là đó tâm an lạc một cách lâu dài, và để đạt được tâm an lạc một cách lâu dài theo nhận định của trang web về Phật Giáo này, con người phải biết hài lòng với những thứ họ có, và chấp nhận những điều mà họ không thể thay đổi được, dù rằng nchungs không làm vừa lòng họ.

Thế nhưng tôi thích một định nghĩa khác hơn, gần giống với định nghĩa của trang Phật Giáo ở trên hơn đó là hạnh phúc nên là cảm giác đủ đầy. Mà cảm giác đủ đầy là gì?

Đầu tiên, hãy nói về cuộc sống, bạn khó lòng có một cuộc sống mà lúc nào bạn cũng cảm thấy vui vẻ, không lo lắng, không thất bại, hoặc không thấy đau khổ, hay có chút bất lực. Và để tâm an lạc, giải thoát được bản thân ra khỏi những cảm giác đau khổ, lo lắng, buồn bực, bạn phải luyện tập rất nhiều để tâm không cố chấp, biết buông bỏ và hành thiền để cảm nhận được những điều tốt đẹp hiện hữu xung quanh bạn. Để đạt được “trình độ” đó, bạn cần có một quá trình luyện tập lâu dài và không dễ để đạt được. Và nếu muốn đạt được, việc đầu tiên bạn cần chấp nhận, đó là những cảm giác đau khổ, cảm giác lo lắng, buồn bực là những thứ có thực và có nguyên do, và bạn cần tìm ra nguyên do cốt lõi mới có thể hóa giải nổi.

Khi đã đủ trình độ để bạn có thể vượt qua được những nổi đau, những lo lắng, bạn sẽ có tâm an lạc. Thế nhưng tâm an lạc có nghĩa là bạn có thực sự vô lo hay vô ưu không?

Nếu bạn là nhà tu hành, bỏ cuộc đời bình thường để bắt đầu với một pháp danh mới, bạn có thể cạo trọc đầu, gột bỏ quá khứ và sống một cuộc sống tu tập, hướng thiện và có thể đạt tới sự an lạc thật sự. Nhưng nếu bạn không thể rời bỏ cuộc đời, bạn còn vướng bận với gia đình, với những trách nhiệm mà bạn chưa thể và chưa có điều kiện để từ giã thì sao? Nếu bạn có ước muốn làm một điều gì đó hữu ích, vĩ đại và bạn biết bạn sẽ phải trải qua nhiều thách thức, nhiều thất bại bởi chính bạn cũng chưa biết được bạn sẽ phải đi con đường đó như thế nào, liệu bạn có thể có tâm luôn an lạc không?

Tâm an lạc được đó là nhờ sự luyện tập tâm trí để giảm bớt những tác động tiêu cực và giảm bớt cường độ của những sự lo lắng, đau khổ, muộn phiền về những thứ xảy ra trong quá khứ và những điều chưa đến trong tương lai gây ra. Dù biết rằng, sống thì nên tận hưởng giây phút hiện tại, nhưng nếu đang có dịch bênh Corona trên toàn thế giới và Việt Nam cũng có nguy cơ, thể nào bạn cũng sẽ lo lắng, và nếu đúng, bạn không cần lo lắng quá, mà chỉ cần chuẩn bị cho dịch bệnh nếu nó đến. Nhưng câu hỏi “chuẩn bị như thế nào là đủ?” cũng khiến cho tâm bạn lo lắng rồi.

Bản thân tôi hiểu rằng, tôi có những ước mơ và tôi cũng có những nỗi lo, và đó là điều tôi phải chấp nhận, nếu tôi muốn thực hiện ước mơ, tôi phải chấp nhận rủi ro, nghĩa là cuộc sống của tôi sẽ luôn phải có những nét thăng trầm nếu tôi muốn thực sự “sống”, thực sự “hiện hữu”. Tôi vẫn luyện tập để định tâm và nhờ đó có thể có được sự an bình, nhưng tôi vẫn thực sự là một người tham vọng, muốn dấn thân. Có thể tôi không thành công, nhưng dấn thân cho một lý tưởng cụ thể nào đó giúp tôi có được cảm giác trọn vẹn và đủ đầy, bởi tôi đang thực hiện những điều để tôi thực sự là “cái tôi mà tôi mong muốn” dù tôi phải trải qua thật nhiều khó khăn và thương đau.  tôi thích nghĩ đến cái khái niệm “trọn vẹn, đủ đầy” hơn là niềm vui. Cảm giác trọn vẹn sẽ đến nếu ta thực sự sống hết mình làm điều mình muốn, cố gắng hết sức để giải quyết những khó khăn mình mắc phải, và nếu như có thất bại thì trong thân tâm vẫn có cái giác mình đã làm hết sức, sống một cách “trọn vẹn nhất”. Và nghĩa là, ở bất cứ phút giây nào, nếu tôi phải “ra đi”, tôi cũng sẽ không hối tiếc. Nó cũng có nghĩa là, tôi sẽ không hối tiếc vì những quyết định của mình ở quá khứ.

Cảm giác đủ đầy nó sẽ đến nếu mình thực sự làm điều chúng ta muốn, không hối hận với quyết định đã chọn lựa (vì đã suy nghĩ kỹ, hiểu bản thân) và không nuối tiếc cho dù có thất bại đi nữa. Và vì vậy, nếu “hạnh phúc” là cảm giác “đủ đầy”, tôi sẽ theo đuổi cảm giác đó, hơn là theo đuổi trạng thái vui vẻ. Tôi sẽ thản nhiên chấp nhận những khó khăn, khổ đau, và tôi sẽ làm những điều thực sự quan trọng hơn là chỉ để được vui. Với tôi, để đạt được sự đủ đầy, tôi phải cực đại hóa khá năng của bản thân và giúp cho những người khác phát triển khả năng của mình.

Bạn thì sao, bạn theo đuổi cảm giác vui vẻ hay cảm giác đủ đầy?

Sài Gòn, ngày 29 tháng 02 năm 2020