Nghề thu gom rác (Collecting garbage)

Ở Huế, quê tôi, các công nhân công ty Công trình đô thị sẽ đi thu gom rác vào mỗi buổi chiều với chiếc xe rác đẩy bộ. Ở Sài Gòn, hiếm khi thấy cảnh tượng tương tự. Phần lớn người ta dùng xe máy gắn với xe ba gác để thu gom rác, vừa nhanh vừa hiệu quả, mỗi chiếc xe gồm hai người, một nam chuyên chạy xe, một nữ chuyên phân loại rác. Xe có thể len lỏi vào khắp ngang cùng ngỏ hẻm, tới tận mỗi nhà để gom. Người làm nghề này phải chịu mùi hôi thối suốt ngày, nhưng hỏi họ có vui hay không, tôi nghĩ là họ vẫn có niềm vui. Bởi gom rác cũng là cách giúp thành phố thêm sạch và đẹp hơn.

From now on, I will use Vietnamese to write all of my articles, but I will share a short description for everyone to understand the topic. This article is about the people who earns for their livings by collecting garbage. Collecting garbage is a hard job. They have to go to every alley to collecting wasted things even rainy or sunny weather. Their skins are red because of hard sun light. They are kind people, with a simple dream, grow their children, give their children education and make a better Saigon. I always want to take photos of labors, because they are the one who give me the real image of Vietnam. I’m proud of them, proud of our parents, who work hard for a better future of their next generations. Thanks for visiting my blog!

Tôi vốn coi những người gom rác là chủ thể chụp ảnh của mình, và tôi thường chụp nhiều hình về họ. Có điều, họ vốn di chuyển nhanh, nên rất khó để giao tiếp hoặc hỏi chuyện, nhiều lúc chỉ kịp chụp một bức ảnh họ đã chạy vội đi. Cuộc sống ở Sài thành vốn tất bật, và những người đi gom rác thuộc vào nhóm tất bật hạng nhất, bởi họ là những con thoi, làm việc suốt từ sáng đến chiều không ngơi nghỉ.

Trong một buổi sáng sớm ngày thứ bảy, tôi đã bắt gặp hình ảnh ba một chiếc xe chở rác, mà trên đó có hai người đang ngủ sau một buổi sáng vất vả, tôi vội chụp ngay khi còn điều khiển xe máy. Bức ảnh không hoàn hảo bởi chiếc gương chiếc hậu của xe máy tôi đã bị dính vào bức hình. Ban đầu tôi đã dùng photoshop xòa chiếc gương chiếu hậu đi.

Bức hình tôi đã dùng photoshop để xóa đi chiếc gương chiếu hậu

Sau đó, tôi đã nghĩ lại và giữ nguyên chiếc gương chiếu hậu ở trong đỏ, bới nếu bỏ đi các chi tiết thừa, có lẽ tôi cũng sẽ quên mình đã mạo hiểm như thế nào khi dùng chiếc A7Rii và lens FE 16-35mm để chụp hình trong khi vẫn đang chạy xe máy.

Giấc ngủ nhọc nhằn, A7RII + FE16-35mm

Bạn có thể bắt gặp những chiếc xe chở rác nhỏ gọn kiểu như thế này ở khắp mọi nẻo đường Sài Gòn bởi nó đủ nhỏ để vào các ngõ hẻm, và bởi vì thành phố này có đến mười triệu dân, không cần nhắm mắt, bạn cũng có thể tưởng tượng có bao nhiêu rác thải bị đổ ra đường mỗi ngày.

Một chiếc xe rác chạy trên đường Dương Quảng Hàm, quận Gò Vấp, chụp bằng Panasonic LX100

Bạn sẽ thường thấy những người phụ nữ ngồi bên hông xe, hoặc đứng hẳn trên xe rác khi xe đang chạy. Họ lo việc phân loại rác, những thứ rác còn có giá trị và có thể bán lại họ sẽ để vào các túi hai bên. Việc phân loại rác có thể giúp họ kiểm thêm thu nhập.

Người phụ nữ đang thâu nhận rác, Sony A7ii + FE 70-200mm f/4

Người phụ nữ thường ngồi phía trên xe rác, Sony Nex-5T + FE 55mm f/1.8

Vào những ngày cuối tuần, khi con nít không tới trường, các ông bố bà mẹ làm nghề hốt rác cũng phải dắt con theo. Dù xe rác có hôi, nhưng tôi nghĩ, với các em, những ngày cuối tuần vẫn là chuyến du ngoạn kỳ thú.

Nghỉ hè, chụp với Ricoh GR

Nếu bạn là dân văn phòng, bạn có thể không cảm nhận được sự vất vả của những con người này. Họ phải đi làm dù nắng hay mưa. Họ không được phép lựa chọn.

Gom rác sau cơn mưa, Sony RX1R

Có lẽ bạn thường sợ hãi những người da dẻ đen thui, chạy những chiếc xe cà tàng, nếu thực sự như vậy, bạn nên nghĩ lại. Những con người phơi mình với nắng mưa để kiếm sống mới có làn da giống vậy, họ là những người lao động chân chính. Những kẻ đáng sợ thường lười lao động, sợ nắng, thích kiếm tiền một cách dễ dàng, tốn ít công sức. Nên với tôi, cái màu da đen đồng hun của người lao động là một màu sắc đẹp tuyệt vời.

Nụ cười thân thiện của chú hốt rác, Sony RX1R

Bới rác ra khỏi thùng rác, RX1R

Đến mãi tháng 9 năm 2016, tôi mới có dịp được nói chuyện lâu hơn với một cặp vợ chồng già làm nghề thu gom rác. Hỏi thăm mới biết họ đã làm nghề này hơn 15 năm, hai vợ chồng với khuôn mặt hiền khô, đi khắp các con hẻm nhỏ thuộc đường Nguyễn Thái Sơn để gom rác. Tôi không dám ngăn họ để hỏi nhiều, chỉ dám đi theo, chụp hình và cảm nhận.

Một chiếc xe nhỏ, hai vợ chồng đi cùng nhau mỗi ngày, bánh để ăn cũng để ngay bên thùng rác, Sony A7RII + FE55

Phân chia rác, và làm gọn thùng chứa để có thể chất thêm rác vào, Sony A7RII + FE55

Gương mặt khắc khổ nhưng hiền lành của chú gom rác, chú có làn da nâu đồng mà bạn chỉ có thể tìm thấy ở người lao động, Sony A7RII + FE55

Gần hơn, Sony A7RII + FE55

Bạn có thấy đôi mắt của chú hơi nheo nheo không, bởi cô chú làm việc trong nắng gắt quá nhiều. Mắt của cô và chú đều là hai mí cả, nhưng điều kiện khắc nghiệt khiến cho khuôn mặt cũng phải thay đổi.

Kéo chiếc thùng đi gom rác ở những nơi xe không vào được, Sony A7RII + FE55

Gương mặt khắc khổ của cô, super crop, A7RII + FE55

Bẻ gọn ván ép để có thể bỏ vào thùng, Sony A7RII + FE55

Chú phải nhặt những chiếc lon, từng miếng giấy cacton để bỏ riêng ra, bởi có thể bán chai bao được, Sony A7RII + FE55

Crop từ hình trên, super crop, Sony A7RII + FE55

Bạn biết trời nắng và nóng đến mức tôi ướt đẫm cả người vì mồ hôi. Ngay cả khi chú muốn cười với tôi, nụ cười đó cũng trở nên kỳ quặc. Nếu phải dầm mình trong cái nắng của mùa hè ở Sài Gòn, ai cũng có thể héo quắt như vậy cả.

Chú không cười nổi bởi nắng nóng, Sony A7RII + FE55

Cô đỡ, chú nâng, để đưa rác lên thùng xe, Sony RX1R

Cái sự nhọc nhằn của người làm nghề gom rác, Sony RX1R

Giúp người dân mang phế liệu ra xe rác, Sony A6000 + SEL 10-18mm f/4

Quăng rác lên thùng xe, Sony A6000 + SEL 10-18mm f/4

Có lẽ bấy nhiêu đây hình ảnh cũng đủ cho bạn thấy được nỗi vất vả của những người đi gom rác. Những người mà chúng ta thường thấy mỗi ngày nhưng chả mấy khi quan tâm. Tôi vẫn còn nhiều ảnh về họ lắm, nhưng để thư thư, chúng ta lại cùng xem ảnh của họ, những con người cần được ghi nhận vì những đóng góp của họ cho sự sạch đẹp của thành phố. Tôi có hỏi cô chú ở những bức hình cuối, cô chú bảo làm nghề này cực, nhưng làm lâu nên quen rồi, cũng yêu nghề và chả nghĩ đến chuyện làm nghề khác nữa.

Tôi, với những chiếc máy ảnh của mình, chỉ mong có nhiều thời gian rỗi và sức khỏe để ghi lại những gì tôi thấy và chia sẻ cùng mọi người. Đặc biệt, là hình ảnh của những người lao động chân chính, bởi với tôi, họ làm nên đất nước, nên Việt Nam. Đằng sau những người lao động vất vả là những mơ ước giản đơn, nuôi con ba bữa, cho con ăn học để chúng thành tài. Bởi vậy, nếu cha mẹ bạn là những người cần lao, bạn lại càng phải tự hào về họ.

Sài Gòn, 22/05/2017.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s